Wat is EBITDA eigenlijk?
EBITDA (Earnings before Interest, Taxes, Depreciation and Amortization) verwijst naar de inkomsten van het bedrijf vóór financiële lasten, afschrijvingen, belastingen en voorzieningen. Het is het brutoresultaat van de bedrijfsactiviteiten. Het doel is om alles wat geen verband houdt met de normale bedrijfsvoering buiten beschouwing te laten. Om dit te berekenen, neemt men het bedrijfsresultaat van de onderneming en telt men daar de eventuele afschrijvingen en voorzieningen bij op. Let wel: voorzieningen voor voorraden en vorderingen op klanten hoeven niet te worden afgetrokken, aangezien deze deel uitmaken van de normale bedrijfsvoering.
Het begrip EBITDA is identiek aan het begrip EBE (bruto-exploitatieoverschot), dat in Frankrijk veel wordt gebruikt.
Waarom wordt het zo vaak gebruikt?
De overeengekomen verkoopprijs wordt vaak uitgedrukt als een veelvoud van de EBITDA. Voor een koper is dit een eenvoudige formule om te berekenen in hoeveel jaar de investering is terugverdiend.
Banken letten er nauwlettend op dat ze slechts een redelijk veelvoud van de EBITDA lenen, om er zeker van te zijn dat er voldoende terugbetalingscapaciteit is.
De EBITDA is een universele ratio: alle partijen die betrokken zijn bij een waardering of verkoop van een onderneming spreken dezelfde taal.
Wat zijn de valkuilen?
- Normalisatie. Uitzonderlijke posten die in het bedrijfsresultaat zijn opgenomen (bijv. ontslagvergoedingen) moeten worden geneutraliseerd of genormaliseerd. Ook de kosten die specifiek betrekking hebben op de bedrijfsleider moeten worden genormaliseerd, om een getrouw beeld te geven van de werkelijke winstgevendheid van de onderneming. Dit normalisatieproces is delicaat, omdat elk onderdeel nauwkeurig moet kunnen worden gemotiveerd.
- Weging. Om rekening te houden met verschillende boekjaren, kunnen de resultaten worden afgevlakt door een gemiddelde te nemen. Dit gemiddelde kan worden gewogen, afhankelijk van de mate waarin het ene of het andere boekjaar meer of minder representatief is. Let op: ook in dit geval moet elke beslissing worden gemotiveerd, anders dreigt het verlies van geloofwaardigheid.
- Nettoschuld. De financiële schulden (bankkredieten, rekening-courant, enz.) moeten uit de berekening worden gehaald, waarbij ook rekening moet worden gehouden met herbeleggingsvergoedingen. Het uitgangspunt is namelijk dat de huidige schuld door de overnemer kan worden geherfinancierd. De EBITDA zal dus dienen om zowel de bestaande leningen als de nieuwe overnameschuld af te lossen. Indien er sprake is van een positieve kasstroom, kan hiermee rekening worden gehouden, voor zover deze kasstroom niet onmisbaar is voor de bedrijfscyclus. De nettoschuld van de onderneming (Net Debt) moet dus worden afgetrokken van de waarde die via de EBITDA-methode is verkregen.
- Waarde van de activa. De EBITDA-methode houdt absoluut geen rekening met de waarde van de activa die deel uitmaken van de onderneming. Dit is met name problematisch wanneer de activa een aanzienlijke en objectieve waarde hebben, bijvoorbeeld onroerend goed. Het is daarom raadzaam om de EBITDA-methode te combineren met andere methoden, zoals de aangepaste nettoactiva.
- Investeringen. Als het bedrijf moet investeren om zijn bedrijfsmiddelen in stand te houden, moet het jaarlijkse investeringsbudget, ook wel CAPEX (Capital Expenditure) genoemd, van de EBITDA worden afgetrokken.
- Behoefte aan werkkapitaal. Het is belangrijk om een goed beeld te hebben van de liquiditeitsbehoeften van de onderneming, die worden bepaald door een vergelijking te maken tussen voorraden, klanten en leveranciers. Want bij uitbreiding van de activiteiten zal de behoefte aan werkkapitaal moeten worden gefinancierd.
- Vermenigvuldigingsfactor. Er is geen absolute regel om dit cijfer vast te stellen, wat de onderhandelingen lastig kan maken. Hoewel voor beursgenoteerde of snelgroeiende bedrijven tot wel 8 à 10 keer de EBITDA wordt betaald, geldt voor de meeste KMO’s doorgaans een vermenigvuldigingsfactor van 4 à 6 keer de EBITDA.
De waarderingsmethode op basis van de EBITDA-multiple is dus een formule waar iedereen het over eens kan zijn, maar die ook aanleiding kan geven tot eindeloze discussies. Men moet er verstandig gebruik van maken en verschillende waarderingsmethoden met elkaar vergelijken. De aanwezigheid van specialisten, die de verschillende waarderingselementen kunnen onderbouwen en afwegen, is vaak een sleutel tot succes bij de onderhandelingen.
Artikel oorspronkelijk gepubliceerd in La Libre Économique door Tanguy della Faille, vennoot bij Fondaris, op 31-12-2011. Versie gepubliceerd/bijgewerkt op de website van Fondaris met toestemming van de auteur.
